Bramhartigheden

Tante Tona

    door Bram, 07/09/2009 14:37. #36795. 8 reacties, laatste

Mijn oma van moederszijde stierf in het kraambed. Ze liet een man en zes kinderen achter. Ik heb haar nooit gekend.
Zoals in die tijd gebruikelijk was in de sociale omgeving waar ik opgroeide, moest één van de dochters zich opofferen om voortaan als huishoudster voor de vader te zorgen. Dat werd tante Tona. Tante Tona kreeg zo in de praktijk ook de rol van onze oma toebedeeld.

Tante Tona was voor ons een echte lieve oma. Het was een feest om bij haar te logeren. Je sliep dan in een ouderwetse bedstee in de woonkamer van het piepkleine huisje. Veel feitelijks herinner ik me daar niet van, maar wel de sfeer die zij uitdroeg. Het was goed toeven bij haar.
Opa herinner ik me als een wat stille, maar wel vriendelijke man. Het was tante Tona die de sfeer in huis bepaalde.
Tante Tona was bijna altijd heel vrolijk. Ze had bovendien een bijzonder soort, wat zwarte humor. Ze kon heel onverwachts uit de hoek komen. Ze kon vooral geweldig de draak met zichzelf steken. Daar moesten wij dan natuurlijk hartelijk om lachen.
Daar nu op terugkijkend vermoed ik dat ze met haar zelfspot misschien haar gemis aan eigen kinderen draaglijk maakte – het verdriet daarover als het ware weglachte.

Tante Tona was zeer gelovig. Elke zondag ging ze trouw twee keer naar de kerk.
Na haar dood werd ‘uit de kerk begraven’. Dat betekende dat er aan haar begrafenis een kerkdienst voorafging. Daarna liep je met z’n allen achter de baar van de kerk naar het kerkhof voor de teraardebestelling.

De dominee koos voor zijn preek een tekst uit het Oude Testament over ‘de hoer van Babylon.’ Die tekst sloeg volgens hem op tante Tona. Want, zo wist hij, ze had door haar levenswandel bewezen onvoldoende besef te hebben gehad van haar grote zondigheid. Ze had teveel gelachen. Hoe kan een mens die zijn zondigheid beseft zo vrolijk zijn als zij was?
En dus, wist hij ook, bevond ze zich nu al in de hel. En hij schilderde met felle uithalen de verschrikkingen die haar nu voor eeuwig als welverdiende straf te wachten stonden.
Maar, zo riep hij daarna uit, wij mogen niet oordelen. Wij moeten het oordeel aan God zelf overlaten.
En hij bad of God haar misschien, hoe ongelooflijk dat ook zou zijn, haar levenswandel wilde vergeven en haar, tegen ons aller beter weten in, toch maar in zijn ondoorgrondelijke genade zou willen opnemen. Maar, zo vervolgde hij, dat zou dan wel een geheel onverdiende genade zijn, want naar Gods eigen wetten die hij ons vanuit zijn onuitputtelijke liefde geschonken had, zou ze eeuwig moeten branden.
En omdat hij ook wist dat God met zijn genade nogal zuinigjes omsprong, mochten wij daar niet op vertrouwen, en dus, zo eindigde hij zijn gebed, moesten wij op grond van de gerechtigheid Gods aannemen dat zij... en daar kwam de hel weer.
En dat golfde zo enkele keren hen en weer, de zekerheid van het geloof dat zij moest branden in de hel, en het gebed om de onverdiende genade.

Tot slot van zijn preek wendde de dominee zich tot de kerkgangers. Misschien dachten zij wel dat ze beter waren dan tante Tona. Maar wat een huichelaars waren zij dan! Alsof God niet beter wist. Want God ziet ook wat zich in ons binnenste afspeelt.
En als zij dachten dat ze beter waren dan tante Tona, dan wist hij dat God hen om die hoogmoed zo mogelijk nog zwaarder zou straffen dan tante Tona. Want wie meent dat hij zich voor Gods rechtertroon kan beroepen op eigen verdienste zou daardoor wel zeker elke kans op genade verspillen.

Met psalmen en al duurde dat ruim een uur. En niemand die protesteerde.


Je doet met je indrukwekkende verhaal een appèl op mijn geweten Bram.

Stel dat ik niet om mijn aanwezigheid bij een dergelijk gebeuren heen zou kunnen...... (een uitvaartdienst in deze stijl kan je heden ten dage nog tegen komen).......wat zou ik dan doen? Ik vermoed dat ik niet eens zou gaan, als ik het van te voren zou weten of.......heel stiekum een mp3 spelertje meenemen. Die oordopjes zie je toch niet onder het hoedje, wat natuurlijk op moet. :-)

En wanneer ik het niet van te voren zou weten, de confrontatie er in eens is......dan hoop ik dat mijn fatsoen het wint van mijn eerste impulsen.

Dat er in die tijd waarin je het verhaal plaatst, niemand protesteerde, snap ik wel. De gevolgen zouden van eenzelfde zo niet nog zwaarder kaliber zijn als in het verhaal van Mariah.

Wat zou er toch in al die harten van de aanwezigen hebben rondgezongen? Beamend of misschien toch ook een stil protest?



Bram, ik ben geraakt door je aangrijpende verhaal.
Deze geraaktheid is echter niet positief, steeds weer als ik dit soort verhalen lees, hoor, voel ik me machteloos.
Hoe kan ik mensen hiermee of hierbij helpen.
Vaak zijn de mensen op het tijdstip van gebeuren nog geheel in de ban van 'het verhaal' en als het ze het niet meer zijn of gaan twijfelen ervaren ze het verdriet van een heel leven en mogelijk nog meer.


Dit soort verhalen, daar krijg ik 't altijd koud van, ijskoud. Ik blijf 't moeilijk vinden, net als Linda, dat 't heden ten dage nog steeds plaats kan vinden!


Helaas is het nog steeds geen uitzondering.
Toen ik nog docent was, kregen alle studenten de opdracht om een religieuze dienst bij te wonen, naar eigen keus. Ze moesten vervolgens verslag uitbrengen over de wijze waarop ze dat zelf ervaren hadden.
Ik herinner me een jongeman die bijna in tranen kwam vertellen dat hij aanwezig was geweest bij een rooms-katholieke begrafenisdienst van een oom in Limburg.
Daar had de pastoor het ook alleen maar gehad over de veronderstelde zonden van zijn oom, terwijl hijzelf zijn oom had leren kennen als een goed mens.
Hij was helemaal geschokt.
En ik kreeg vaker een overeenkomstige verbijsterde reactie van andere studenten.

En daarom kun je wellicht ook begrijpen hoe oprecht blij ik ben als ik verneem dat mijn boeken mensen helpen om een andere weg te vinden, of zich erdoor bevestigd ervaren in hun afscheid van dit zwartgallige geloof, zoals elders in het forum Mariah.


Mij was ook gegund een tante Tona te leren kennen.
Zij is tot aan de dag van vandaag een peiler
in mijn mensbeeld, al is dat meer onbewust.
Ik ben haar dankbaar en dat neemt geen mens me af.
Ze bracht liefde tot werkelijkheid en wie zou dat verdoemen mogen?

Henk


Mij was ook gegund een tante Tona te leren kennen.
Zij is tot aan de dag van vandaag een peiler
in mijn mensbeeld, al is dat meer onbewust.
Ik ben haar dankbaar en dat neemt geen mens me af.
Ze bracht liefde tot werkelijkheid en wie zou dat verdoemen mogen?

Henk


mijn toen malige zwager en schoonzus waren ergens in de jaren 70 ,12 en een halfjaar getrouwd
zij waren niet kerkelijk maar de andere broers met aanhang waren dat wel en gingen naar de zwaar gereformeerde gemeente nederland waar destijds maar 2 of 3 dominees van waren in heel nederland

het jarige bruidspaar nu had een probleem omdat zij hun feest graag met muziek wilde opluisteren maar dat tegen de borst zou stuiten van de overige fam , omdat muziek een werktuig van de duivel was, dus besloten zij dat na negen uur de muziek zou beginnen zodat ze de broers ook de gelegen heid gaven even deelgenoot te zijn van het feest

ik zat al te popelen en op mn horloge te kijken of het nog geen negen uur was
de muziekanten begonnen al wat aan stalten te maken tegen die tijd en ik zal het gezicht van mijn zwager nooit vergeten en wat hij toen zij terwijl hij in tranen uitbarste

oh oh hoe kunnen ze hoe kunnen ze en snikkend stond hij op en met hem zijn vrouw en kinderen, voor eeuwig zullen ze vernietigd worden ja voor eeuwig weten jullie wel wat je doet

ik had zon medelij met de man en was ergens wel aangeslagen
en nu ook weer nu ik het verhaal lees van bram dan voel ik weer diezelfde soort van misselijkheid over me komen

want een mens deugd gewoon niet en zal nooit deugen en als je dood bent dan wordt je nog dieper de grond ingestamd

en ze kunnen het aan horen met droge ogen wat ik nooit heb kunnen begrijpen

mijn ex schoonmoeder zij eens toen ze de hete kachel aan het afstoffen was ; ohhhh hoe zal het toch zijn in die euwig durende brandende hel en dan dat gezicht van haar erbij , maar uh.....geen traan hoor

ik heb het nooit genapt en nog niet
waarom pikken die mensen toch al die onzin, het lijkt wel of ze zich er lekker bij voelen


Hallo Mariah,

Ik ben in het geheel niet kerkelijk opgevoed. Dus die keren dat ik in een kerk kom is zeer zeldzaam.

Een paar jaar geleden deed zich zo'n zeldzame gelegenheid voor. In Polen, een Poolse bruiloft.

Zo'n Poolse bruiloft duurt 3 dagen, 1e dag de kerkelijke inzegening, de 2e dag de wettelijke erkenning en de 3e dag feesten met de nodige wodka en hapjes.

Alle 3 die dagen heb ik bijgewoond waarbij die 1e dag de kerkelijke inzegening.

De hele famile was er natuurlijk bij aanwezig, moeder,vriend van moeder, broers en zussen,neven en nichten, ooms en tantes, vrienden en vriendinnen, buren .... kortom het hele dorp. Zo'n kerkelijke inzegening is voor deze famile en de gemeenschap zeer belangrijk omdat zij het Katholieke geloof zeer na hangen.

Een prachtige grote kerk ( zeker voor zo'n klein dorpje), zo een die je hier in Nederland niet zo veel meer ziet. Ik keek mijn ogen uit ...... nam netjes plaats op de rij die mij werd toegewezen. Ondertussen zoekend naar de bekende gezichten o.a. de moeder van de bruid.

Zij zat op de laatste rij in de kerk. Toen eenmaal er werd uitgenodigd om ter communie te gaan, bleef moeder zitten. Dit alles verbaasde mij. Eenmaal na de dienst vroeg ik aan mijn Poolse vriendin, schoonzus van de moeder, waarom de moeder van de bruid achter in de kerk zat en niet te communie ging. Hierop was het antwoord als een haast vanzelfsprekenheid: "ze is toch gescheiden, dan mag ze niet meer vooraan zitten en niet meer te communie".

Tja .......


Reageer

Alle velden zijn verplicht. Je moet een geldig e-mailadres invullen.
Je e-mailadres is niet zichtbaar op de site.
Om spam te voorkomen wordt een bericht met http:// geblokkeerd.

Naam:
E-mail:
Reactie: