Bramhartigheden

Macht en onmacht van de Archonten

    door Bram, 15/12/2012 12:43. #43869. 20 reacties, laatste

Volgens de gnostische mythologie heerst een Demiurg over de mensen met behulp van ‘de Machten’ ook wel Archonten genoemd. Overeenkomstig de wijdverbreide overtuiging in de klassieke oudheid zetelen de Archonten in de zeven planeetsferen, op elke planeet één. Deze Archonten bepalen samen het noodlot. De klassieke opvatting uit de oudheid is dat mens willoos onderworpen is aan het noodlot, dat wil zeggen aan de macht van de Archonten.

Door die Archonten ook ‘de Machten’ te noemen gaven de gnpstici daaraan een bredere betekenis, en ook een geheel eigen antwoord.
En wat is nu het antwoord van de gnostiek? Dit: de Machten hebben slechts macht over een mens als deze zich zelf in vrijheid aan hen onderwerpt. Want van nature is de mens vrij. Alleen de mens zelf kan die vrijheid doen veranderen in slavernij, door zichzelf aan de Machten uit te leveren.

Hoe kunnen de Machten dat bewerkstelligen? De gnosticus Filippus (13) zegt daarover:

Ze ontnamen aan wat goed is zijn naam en gaven die aan wat niet goed is om de mens door de namen te misleiden en hem aan het niet-goede te hechten. (...) Want ze wilden de vrije mens gevangen nemen en hem voor eeuwig tot slaaf maken.

Filippus begreep dus al dat leugens die op de waarheid lijken een superieur machtsmiddel zijn. Alleen zo kun je mensen er toe brengen zichzelf geheel vrijwillig tot slaaf van de Machten te maken. Zoals de existentialist Sartre later zei, terugblikkend op het fascisme: je hebt een ideologie nodig om van een mens een beul te kunnen maken. Want alleen met een ideologie die het geluk op aarde, of in de hemel belooft, kun je mensen er toe bewegen hun menselijke bewogenheid opzij te schuiven en vol overtuiging hun beulswerk in slavernij aan de ideologie te verrichten.
Maar al veel eerder werd dat mechanisme in Deuteronomium (7:1-16) toegepast. Om het geluk in het beloofde land te kunnen realiseren past geen medelijden met de bewoners die dat land bevolken als het door het volk Israël wordt veroverd:
U mag geen verbond met hen sluiten en geen medelijden met hen hebben.(...)Want u bent een volk dat aan de Heer uw God gewijd is. U heeft Hij uit alle volken op de aardbodem uitverkoren om Zijn eigen volk te zijn. U zult alle volkeren vernietigen die de Heer uw God aan u uitlevert.

Dat is de prijs die de Demiurg, hier Jahweh genoemd, vraagt voor de koestering van de droom van geluk: het offer van datgene wat de mens tot mens maakt: mededogen, naastenliefde, barmhartigheid. Wie dat offer brengt, heeft geen innerlijk kompas meer en kan alleen nog maar varen op de koers die door anderen is uitgezet, door profeten, pausen, partijleiders, goeroes, Führers.
De gnostici herkenden de Demiurg in Jahweh, de God van het Oude Testament. Maar de levenskunst van dit inzicht is om de Demiurg niet alleen in het Oude Testament, maar ook elders te ontmoeten, in het hier en nu bijvoorbeeld, gekleed in allerlei verlokkende, schitterende ideologische gewaden.


@Volgens de gnostische mythologie heerst een Demiurg over de mensen met behulp van ‘de Machten’ ook wel Archonten genoemd. Overeenkomstig de wijdverbreide overtuiging in de klassieke oudheid zetelen de Archonten in de zeven planeetsferen, op elke planeet één. Deze Archonten bepalen samen het noodlot. De klassieke opvatting uit de oudheid is dat mens willoos onderworpen is aan het noodlot, dat wil zeggen aan de macht van de Archonten.

Dat mensen deze wijdverbreide overtuiging zo gemakkelijk aannemen, lijkt veel op tovenarij.



Yvonne, er zijn ook nu nog heel veel mensen die volgens die aloude opvatting geloven in de voorbeschikking door de sterren, volgens welke ik bijvoorbeeld een boogschutter zou zijn, zelfs met ascendant boogschutter.
De 12 discipelen van Jezus zijn er niet toevallig zomaar 12. Dat heeft met diezelfde overtuiging te maken: Jezus de zon, met om hem heen de 12 sterrenbeelden. Jezus en zijn 12 discipelen weerspiegelen dus de hemelse constellatie van de zodiac. Vandaar ook die stralenkrans om hun hoofd.

En dat noodlot voorbeschikt door de planeten, dat werd later nagenoeg letterlijk en met veelal dezelfde bewoordingen overgenomen door de christenen, onder andere Augustinus en later Calvijn, en toen heette het ineens predestinatie. En er zijn ook nu nog heel wat mensen die dat voor waar houden.
Ja, daar zou je je inderdaad over kunnen verbazen, over dat geloof dat de mensen de macht over hun eigen leven ontzegt. En volgens de tekst hierboven leveren ze daar dus zelf hun vrijheid mee in.
Die oude gnostische zienswijze is daarom ook nog steeds actueel.


Ja, Ongelofelijk en verbazingwekkend dat die zienswijze nog steeds actueel is.
Ik ben voor wat dat betreft meer een ongelovige Thomas.
Het kan nooit zo zijn dat iedereen met sterrenbeeld boogschutter met ascendant boogschutter hetzelfde "lot" is beschoren.


Het bizarre is verder dat die predestinatie dan weer terugkomt in het marxisme. Daar heet het dan historische noodwendigheid. Marx was ervan overtuigd, en beleed dat ook in zijn geschriften, dat de geschiedenis zich volgens strikte wetten afspeelt, en dat de individuele mens daar niets aan kan veranderen.
En net als het christendom geloofde Marx ook in een apocalyps. Want ooit, beweerde hij, komt er de proletarische revolutie. Dan zullen de kapitalisten verslagen worden en de proletariërs zegevieren. Dan komt alles goed.
Dat is, alleen met andere woorden, hetzelfde als de eindstrijd bij de wederkeer van Christus, waarbij de zondaars vernietigd zullen worden en de gelovigen het eeuwige geluk zullen verwerven.

Dus, volgens Calvijn en Marx:
•predestinatie = historische noodwendigheid
•apocalyps = proletarische revolutie
•eindstrijd als overwinning van de gelovigen op de zondaars = overwinning van de proletariërs op de kapitalisten


Ooit zal alles goed komen.....
En voor die belofte moet je Nu je vrijheid opgeven en je vasthouden aan overtuigingen, concepten, die je ooit vrijheid beloven te geven. Terwijl het er al die tijd al was, maar niet gezien wordt.


Yvonne, mooi gezegd. Ja, dat is de heftigste van alle ideologische en spirituele leugens, dat je pas je vrijheid kunt verwerven door die eerst in te lossen. Terwijl, inderdaad, die vrijheid er altijd al was.
Typisch Paulus in zijn brieven, die voortdurend uitroept dat het geloof je vrij maakt. Maar dat geloof bestaat wel in het geloof in de predestinatie, ook volgens Paulus. Dus, volgens Paulus, moet je in de predestinatie geloven om vrij te worden. Eigenlijk bizar, absurd zelfs.


Dat doet me denken aan logion 2 dat je geschokt zult zijn als je het ontdekt, het was er al die tijd al. Terwijl je het door alle overtuigingen en concepten juist niet kunt zien. Dus m.i. is het meer een afwikkeling dan een ontwikkeling. Je hebt eerder last van een teveel.


"Yvonne, er zijn ook nu nog heel veel mensen die volgens die aloude opvatting geloven in de voorbeschikking door de sterren, volgens welke ik bijvoorbeeld een boogschutter zou zijn, zelfs met ascendant boogschutter.

ja dat ken ik ook.En deze soort van 'voorbeschikking' bestaat in vele vormen.
Ik heb laatst gehoord dat ik volgens een theorie over polariteit een typische leider zou zijn.Vanwege mijn grote tenen..8-o

Echt waar.

En ik wil helemaal geen leider zijn.Ben ik dus ff blij dat ik in ieder geval niet in die theorie geloof...

En ja ik ben nog steeds geschokt, over dat er helemaal geen theorie bestaat die de waarheid is..

ik vecht nu ermee dat ik concepten en overtuigingen los mag laten, en dat er dan niet niets is, maar datgene wat het enige echte is, maar niet te bevatten, of te benoemen is. En dat hoef ik niet los te laten. Het is er altijd. Maar gaat verloren als ik het benoem.
(ik kan het ook niet uitleggen)



@En ja ik ben nog steeds geschokt, over dat er helemaal geen theorie bestaat die de waarheid is..

Dat geeft mij juist heel veel rust, Liesbeth.
Alsof er iets verschuift in me.
"Waarheid" is nergens te vinden.
Dit Besef, maakt het heel stil in mij,
alle vragen & concepten verdwijnen,
en Ik Ben enkel.




o,ja Yvonne op sommige momenten geeft het me een gevoel van rust en vrijheid, maar soms juist een gevoel van ontreddering en een beetje paniek.
Ik heb toch over de jaren bepaalde gewoontes ontwikkeld, in het moment van ontroering dankbaar te zijn tegenover iets of iemand buiten mij. Nu ik langzaam erken dat daar niets is weet ik me soms geen raad met mijn ontroering of dankbaarheid.

Juist daar waar het wegvallen van schuld en 'moeten' vrijheid kreeert kreert het wegvallen van dankbaarheid en 'demut' een vraagteken.
Die dankbaarheid, demut en ontroering blijft natuurlijk, maar tegenover wie of wat..

De woorden;

Bron van zijn, die ik ontmoet in al wat mij ontroert,
Ik geef u een naam opdat ik u een plaats kan geven in mijn leven

krijgen veel meer betekenis.

Maar iets houdt mij tegen, omdat dit Bram's woorden zijn.
Dan kan ik toch net zo goed het woord God blijven gebruiken dat voor mij een heel andere beteknis heeft als voor Bram.
God is in deze momenten geen waarheid of dogma maar het beginpunt, en het eindpunt, het allesomvattende, het eeuwige, de stroon en ja de bron.

En voila, ik debateer weer over concepten en over he eetn naam geven aan iets wat niet fe benoemen is..


@Die dankbaarheid, demut en ontroering blijft natuurlijk, maar tegenover wie of wat..

Het Is er gewoon.
En dat is voor mij genoeg.



Ik proef een beetje een herhaling van zetten. Ergens in een andere draad kwam nog naar boven dat concepten (vorm) nodig zijn om te overleven in deze wereld. Zolang je je er bewust van bent dat het beelden zijn, die zich als water vormen naar de geest (o.i.d.) is dat geen drama.....


Zou Jezus daarom gezegd hebben: 'de Waarheid zal je vrijmaken' ?

In die toestand van een zijn met de Bron, is er geen ik die waarheid ervaart en omdat de geest stil is komt waarheid binnen.


Hi Baudolino, de vinger die naar de maan wijst is niet de maan:-).
Ik denk ook dat we voor het alledaagse leven niet zonder concepten en beelden kunnen, maar niet om te verklaren of te begrijpen, maar wel om zinvol te kunnen handelen.
Je hebt een recept nodig voor een heerlijk recept en een reisplan voor een vakantie.
Maar het genieten van de maaltijd, het verwonderd ontdekken van nieuwe werelden, dat zal nooit samen vallen met het recept of het reisplan. Het recept of het reisplan 'begrijpt' de ervaring van de maaltijd of reis niet.


Hoi Yvonne, ik begrijp het.


Ik erken dat er een verlangen naar eenheidservaringen is, wetend dat daar klok noch logica voor is. Zodra de gehechtheid aan het verlangen wegvalt is er ruimte voor de ervaring, die naar ik vermoed een natuurlijke staat is. Die ervaringen erken ik ook voor wat ze zijn op het moment. Meer kan niet zijn, omdat dat uiteindelijk alles (en niets) is.




Één van de wonderbaarlijke aspecten van de schepping is dat het een mens gegeven is van "niets iets" te maken.

Bewustzijn, aandacht en beelden brengen iets tot stand wat er eerst niet was.

Er was eerst géén brug;de architect bouwt
een brug.

Er was eerst géén muziekstuk;de componist schrijft een muziekstuk.

Er was eerst géén archont;de mens maakt zich een archont.

Er was eerst géén angst;de mens creeert zich angst.

Uit het volledige niets, dat alle totaliteit in zich herbergt,creeert een mens,door middel van bewustzijn,aandacht en beelden,al het mogelijke.

Leiders,zowel wereldlijk als religieus,zijn zich bewust van dit scheppend vermogen van een mens.Zij maken daar misbruik van door het bewustzijn,de aandacht en de beelden in de hoofden van mensen een zetje in de door hun gewenste richting te geven.

Als regel is het gehoor hiervoor ontvankelijk.Ieder mensenleven bevindt zich op glad-ijs.Iedere strohalm in de desorienterende chaos wordt aangegrepen.Iedere back-up wordt dankbaar aanvaardt.

Maar met name wordt de existentiele angst getemperd.Er is "salvation"en geborgenheid binnen een groep door de leider bijééngehouden individuen.Dit nu is de reden waarom een mens zich zo gemakkelijk kan overgeven aan een gedachtengoed "van buiten af"

Gelukkig werkt de aan ons gegeven scheppingkracht ook andersom:

Het is een mens evengoed gegeven om van "iets niets"te maken.
Door middel van het afwenden van bewustzijn,aandacht en beelden verdwijnt de schepping weer in het niets.In het pleroma.

Kort samen gevat:

Bij het richten van aandacht en bewustzijn ontstaat het beeld van een archont.Dan is het hallo archontje.

Bij het afwenden van bewustzijn en aandacht verdwijnt het beeld van de archont.Dan is het adieu archontje.

Het is dus een mens gegeven iets wat macht heeft machteloos te maken,zolang aan mens zich niet al te zeer laat meeslepen door existentiele angsten.Die in zich zelf ook weer scheppingen zijn.



@43891:
"Het is dus een mens gegeven iets wat macht heeft machteloos te maken,zolang een mens zich niet al te zeer laat meeslepen door existentiele angsten.Die in zich zelf ook weer scheppingen zijn."
Mooi Harry, bondig samengevat.


#43891, 43891
Wat een prachtige 'blik-' / eye-opener Harry!


Harry

Mooi heldere formulering! Dankjewel!
Existentiële angst ook een schepping?
Dus dan kan ik 'm ook ontscheppen, door?
Aandacht eraf halen en niet langer geloven
dat er zoiets bestaat waardoor ook de leegte
niet langer gevuld hoeft te worden en 'slechts'
mag bestaan als potentie van puur (en stil) leven!

Dank & groet, Pascal


Reageer

Alle velden zijn verplicht. Je moet een geldig e-mailadres invullen.
Je e-mailadres is niet zichtbaar op de site.
Om spam te voorkomen wordt een bericht met http:// geblokkeerd.

Naam:
E-mail:
Reactie: