Groeiend inzicht

Brain versus Mind.

    door Harry, 14/02/2011 12:34. #40694. 12 reacties, laatste


Wij zijn ons Brein.Een populair boek dat heel hersenminnend Nederland inmiddels aan het lezen is.

Wij zijn ons Brein is geschreven door prof.dr. Dick Swaab.Neuroloog en reeds gedurende 30 jaar hersenonderzoeker.

Zijn woorden hebben gewicht.zijn woorden tellen.Hij is de respectabele stem van de wetenschap.In zijn kielzog bevindt zich een grote school collega-onderzoekers en aanstormende breingetalenteerden die allemaal voetstoots aannemen wat zijn bevindingen zijn.

Ook ik ben door zijn boek aan het spitten en ik moet toegeven dat hij op vrij briljante wijze blijk geeft van kennis van het brein.

In breinonderzoeksland is de neurologie op het moment maatgevend.Maatschappelijk gezien wordt biologisch en fysiologisch onderzoek het meest gewaardeerd.Dit onderzoek trekt dan ook de meeste geldstromen.

Maar nu het volgende.Swaab cs. gebruiken bij voortduring de computermetafoor.De complexiteit van het brein,de celgroepen,de verbindingen,de functies en het geheugen worden vergeleken met de werking van een computer.Ook het disfunctioneren wordt geweten aan software fouten.

Het is jammer dat in deze visie het organisme wordt gereduceerd tot een apparaat.

Waarvan Swaab niet weet wat er gebeurd wanneer de stekker in het stopcontact gaat.


Goede Harry, mooi dat je dit opnieuw zo populaire onderwerp ter sprake brengt: vrijheid versus determinisme.

De ontkenning van de vrijheid van de mens is een oud thema. Je vindt het in de filosofie en in de theologie in allerlei variaties. En nu weer weer vanuit de neurologie.

Eerder heb ik elders op het forum verteld over de boomklever in onze tuin.
Er hangt daar een spiegel, en regelmatig is een boomklever driftig bezig die nare indringer in 'zijn' tuin te bevechten. Die strijd kan soms echt lang duren.
Hij beseft niet dat hij bezig is een beeld van zichzelf in de spiegel aan te vallen, dat hij zelf die vermeende indringer is.
Die vogel is geheel gedetermineerd door zijn genen. Hij kan niet anders dan toegeven aan zijn territoriumdrift en aan zijn agressie als hij meent dat er een indringer is.

Maar wij mensen beschikken over zoiets als zelfreflectie. We kunnen ons eigen bestaan en handelen bespiegelen, wij kunnen als het ware naar onszelf kijken en dan afstand tot onszelf nemen.
In die afstand ontstaat vrijheid.
Aan die mogelijkheid tot zelfreflectie gaat Swaab geheel voorbij. En dat betekent dat zijn betoog voor mij niet deugt.

De filosoof Bertand Russell heeft een mooie definitie gegeven van menselijke beschaving. Hij ziet dat als voortkomend uit de menselijke mogelijkheid om in vrijheid met onze driften om te gaan. Hij geeft daarvoor een praktisch voorbeeld: je kijkt in een etalage en je ziet daar een voorwerp dat je begeerte oproept. Je kunt dan onmiddellijk toegeven aan die begeerte, een steen pakken en de etalageruit kapot smijten en met het begeerde voorwerp ervandoor gaan. Beschaving, zegt Russel, komt voort uit het menselijke vermogen dan nee te zeggen tegen de drang tot onmiddellijke vervulling van die begeerte.
Onze vrijheid schuilt in dat nee.



Ja Bram, het inperken van vrijheid is maar één aspect van bevindingen als die van Swaab.

Swaab gelooft heel erg in de onmaakbaarheid van het brein.Je wordt geworpen, je hebt je portie,je moet het er maar mee doen.

Een ziekte als schizofrenie bijvoorbeeld ligt voor hem vast.Er zijn medicijnen (gegenereerd door de farmaceutische industrie)en that's it.

Schizofrenie zou volgens hem ontstaan door een combinatie van genmatriaal en hersenbeschadiging als gevolg van te weinig voeding van de foetus in de baarmoeder.Bovendien zou er een verhoogd risico zijn bij een moeilijke baring,tangverlossing of vacuumextractie.

Een vroeggeboorte en het vroegtijdig breken van vliezen zou volgens hem een belangrijke indicatie zijn voor mogelijke schizofrenie.Omdat het breken van vliezen een teken is dat het kind het benauwd heeft en naar buiten wil.Volgens Swaab is de met schizopfrenie samenhangende hersenbeshadiging dan al ontstaan.

Ik zou helemaal niet graag alle moeders de kost willen geven,waarvan het kind te vroeg geboren is en die zich door de stellingname van Swaab nu hopeloos ongerust voelen.



Met enige ironie zou je kunnen zeggen dat de theorie van Swaab over de oorzaak van schizofrenie een grote stap voorwaarts is. Want lang heeft 'de koelkastmoeder' als oorzaak gegolden. Schizofrenie zou worden veroorzaakt door emotionele deprivatie, heette het toen, door het onvermogen van de moeder een emotionele band met het kind aan te gaan.
Ach, ach, denk ik dan, wat kun je toch met een geleerd hoofd veel leed veroorzaken. Ik heb een paar moeders gekend met een schizofreen kind, en ik heb daarbij niets van emotionele koudheid bij die moeders kunnen ontwaren, integendeel zelfs, maar wel knagende schuldgevoelens.
Maar nu heeft Swaab weer een nieuwe theorie, die, zoals je terecht zegt, weer heel wat moeders hopeloos ongerust zal maken. Met daaraan nog gekoppeld de boodschap dat ze geen vrije wil hebben, dus totaal machteloos zijn.
Ik verbaas me werkelijk dat zo'n liefdeloze boodschap zo populair kan zijn.


#40695@Maar wij mensen beschikken over zoiets als zelfreflectie. We kunnen ons eigen bestaan en handelen bespiegelen, wij kunnen als het ware naar onszelf kijken en dan afstand tot onszelf nemen.
In die afstand ontstaat vrijheid.
Aan die mogelijkheid tot zelfreflectie gaat Swaab geheel voorbij

Een tijdje geleden hoorde ik van iemand dat het boek van Dick Swaab de moeite van het lezen waard is.
Daar mijn interesse niet uitgaat naar de wetenschap heb ik het dus niet gelezen.

Als ik bovenstaand citaat van Bram lees is er 'n direct begrip en interesse.
Nu wil het dat vanavond op tv bij Profiel Dick Swaab aan het woord is over het brein.
Ik ga kijken wat hij te zeggen heeft en hopelijk kan ik het volgen
:-)


Ik heb ook gekeken naar Swaab.
Ik vind het een moedig en sympathiek mens, al deel ik sommige van zijn opvattingen niet.
Zijn opvattingen over jeugddetentie verkies ik overigens verre boven het gejoel om tuigdorpen.
Voorzover hij het determinisme predikt, zit daar vooral betreffende criminelen veel mededogen bij. Dat vond ik mooi.


Bijzonder boeiend om eens even naar de man zelf te luisteren i.p.v. de commentaren die in de krant en elders te lezen zijn.
De titel van zijn laatste boek: ' Wij zijn ons brein ', lijkt dan al snel de reacties op te roepen als dat wij geen vrije wil meer zouden hebben. Zo zwart/wit blijkt het niet te zijn.
Dit moge blijken uit zijn eigen uitspraak, die naar ik aanneem een vrij wilsbesluit van hem is,......niet verder te willen leven wanneer zich alzheimer bij hem zou ontwikkelen.

Dank Nij voor de tip.







Nij, Dank je wel. Ik heb even naar de aflevering van uitzending gemist gekeken zojuist.

Laat ik voorop stellen dat dertig jaar hersenonderzoek en opgebouwde kennis hieromtrent respect verdient.Ik acht kennis van ons eigen voertuig zeker belangrijk.

Op grond van zijn kennis zet Swaab een beeld neer van de mens dat ook zeker niet mag worden verontachtzaamd.

Maar er is controverse en die moet er ook
zijn.

Echter wanneer de kennis van Swaab wordt ingebed in de totale kennis van het mensbeeld is dat een verrijking van dat totaal.

Aan het einde van de uitzending relativeert Swaab zijn eigen kennis door te stellen dat we over de hersenen niet weten wat nou precies ons kennisniveau is behalve dat de hersenen zeer complex zijn.Qua complexiteit vergelijkbaar met het ontstaan van heelal.

Ik vind dit zeker boeiend.Stof tot nadenken.Het inspireert me om het verschijnsel mens almaar verder te willen onderzoeken.

Nogmaals dank Nij.



De uitzending met Swaab aan het woord over het brein heeft mijn belangstelling toch wel enigszins gewekt.
Ik volg hem daar waar het gaat over de complexiteit van het brein en dat in de baarmoeder al het een en ander met de hersenen gebeurt vanuit bv de stress van de moeder. Dat stoornissen/problemen bij de moeder zowel als de vader stoornissen en onvermogen/onmacht bij het kind kunnen oproepen lijkt me niet vreemd.
Toch denk ik niet dat alle stoornissen in de hersenen zo vast liggen dat dit niet veranderlijk zou kunnen zijn door de vrije wil.
En los van het brein is er m.i. ook nog het mysterie dat leven heet.



Ja Nij, wijze woorden weer van je.Over 100 jaar wordt teruggekeken op professor Swaab als iemand die een bijdrage heeft geleverd aan het raadsel mens en wereld.Gewoon als deel van het geheel.

Discussie daarover blijft en mag er zijn.Want het mysterie van het leven blijft boeien.


ik ben met de 'helm' geboren, dus zonder dat de vliezen gebroken zijn. Ik had het dus niet benauwd.
Mijn oma zei altijd dat dat betekende dat ik een 'gave' had.
Naja mijn gave is dat ik me bewust ben dat iedereen een gave heeft.

Mijn zoon had geen goed begin, tijdens de zwangerschap hoorden we dat mijn vader kanker had en 6 maanden na zijn geboorte is mijn vader gestorven.
Hij was een moeilijke baby en peuter, huilen , driftig.
Je zou kunnen zeggen dat kwam door het moeilijke begin, maar misschien wel helemaal niet.Je kan het namelijk met niets vergelijken.

Nu is hij een gezond,intelligent , sozial en sensibel lief manneke van 12 jaar.

Eerlijk gezegd, ik heb de uitzending niet gezien, maar met de uitspraken zo sec, kan ik niets beginnen.






Lies,

Het gedachtengoed van Swaab is maar deel van het geheel.Het is alleen jammer dat mensen die daar zwaar aan tillen, er ongerust van worden.

Je beschrijft een moeilijke zwangerschap.Met name voor jezelf.Spijtig te horen dat dat allemaal zo gelopen is.

Wees blij dat je nu een gezonde,intelligente en sociale knul van 12 hebt.(maar dat hoef ik je eigenlijk helemaal niet te vertellen dat mensen daar over het algemeen blij mee zijn D:)


Wat me raakte was:
@BramMaar wij mensen beschikken over zoiets als zelfreflectie. We kunnen ons eigen bestaan en handelen bespiegelen, wij kunnen als het ware naar onszelf kijken en dan afstand tot onszelf nemen.
In die afstand ontstaat vrijheid.
Aan die mogelijkheid tot zelfreflectie gaat Swaab geheel voorbij.

Vrijheid staat bij mij zo hoog in het vaandel dat ik ook moeite heb met zijn onderzoek serieus te bestuderen. Ik krijg rillingen van de (soms onbewuste) angst die as moeders en moeders die dit lezen, hierdoor zouden kunnen opdoen terwijl ze hun allerbeste moederzijn willen zijn.


Reageer

Alle velden zijn verplicht. Je moet een geldig e-mailadres invullen.
Je e-mailadres is niet zichtbaar op de site.
Om spam te voorkomen wordt een bericht met http:// geblokkeerd.

Naam:
E-mail:
Reactie:
 

Plaats zelf een nieuw bericht.