De Geheime Woorden

Toelichting bij het Thomas Evangelie

Bram Moerland

Spring direct naar logion of naar het volgende logion »


Op leven en dood

70

Jezus zei:
Als je tevoorschijn brengt wat in je is
zal dat je redden.
Als je niet tevoorschijn brengt wat in je is,
zal het je doden.

 

In de toelichting bij logion 6 werd verteld hoe een pastoor in zichzelf een weigering ervoer om de leer van zijn kerk toe te passen. Er was een kind ongedoopt gestorven en daarom zou dat kind niet in gewijde aarde begraven mogen worden. Dat moest de pastoor aan de ouders gaan vertellen.
Maar er rees in hem een protest op. Hij was trouw aan dat innerlijk protest, en hij bracht dus tevoorschijn wat in hem was. Hij is een levende in de betekenis van dat woord in de gnostiek. Hij heeft zichzelf verlost. Dat is zijn opstanding.

In de toelichting bij logion 68 werd het voorbeeld gegeven van Joyce, een jongeman die niet koelbloedig kon doden volgens de normen van de wereld van de commando’s, ook al wilde hij dat. Als hij oog in oog stond met een vijand, was het alsof zijn hand op een geheimzinnige manier werd vastgehouden.
Als hij toch voldoet aan de hem opgelegde eis om koelbloedig een medemens te doden, als hij in zijn handelen dus niet tevoorschijn brengt wat in hem is, maar slaafs gehoorzaamt aan wat buitenaf tot hem is gekomen, dan is hij een dode in de betekenis van dat woord in de gnostiek. Hij heeft zichzelf gedood.
Dat is de dood waarvan logion 1 zegt dat je die niet zult smaken als je de betekenis van deze woorden vindt.



De vertaling en toelichting van Bram Moerland bij het Thomas-evangelie is ook uitgegeven in boekvorm. Wil je dat boek bestellen? Je vindt de gegevens hier.

 


Parallellen

De parallellen zijn bedoeld voor nadere studie. Ze zijn zeker niet altijd in overeenstemming met het Thomas-evangelie. Want ook contrasten met bijvoorbeeld citaten uit de Bijbel zijn van belang voor het verstaan van de betekenis.
Ken je zelf een tekst die past bij dit logion? Het zou fijn zijn als je die hieronder wilde publiceren.



Thomas 1, 41

Evangelie van de waarheid

Het openbaarde zich in hun harten,
het levende boek van de levenden,
dat geschreven stond
in het denken en bewustzijn van de Oorsprong
en dat reeds voor de grondlegging van het al
bestond in dat deel van hem
dat onbegrijpelijk is.
(...)
Zij die de leer zullen ontvangen zijn de levenden
die geschreven staan in het boek van de levenden;
en zij ontvangen de leer alleen voor zichzelf.
(...)
Daarom, wanneer iemand kennis bezit
neemt hij dat wat van hemzelf is
en betrekt het op zichzelf.
(...)
opdat u in uw hart zult zeggen dat u het bent
die deze volmaakte dag is,
dat u in dit licht woont dat niet verdwijnt,
en dat u zult spreken over de waarheid
met hen die daar naar zoeken.
(...)
U bent de kinderen van het begrijpen van het hart.
(...)
Daarom spraken zij onder elkaar over Christus,
opdat zij aan hen die in verwarring waren geraakt
een terugweg zouden kunnen geven,
(...)
terwijl zij niet streven naar waarheid,
of verwikkeld zijn in het zoeken naar waarheid,
want zij zijn zelf de waarheid.

Jan Louter:
Logion 70 doet me denken aan een 'passage uit lied van Huub Oosterhuis: 'Hij gaf aan blinden het gezicht, de nacht heeft Hij verdreven, gaf doden weer het leven. Waar Hij voorbijging werd het licht.
En ook aan Lucas 11, 34-36 'Is je oog goed, dan is je lichaam helemaal verlicht.... Zorg ervoor dat het licht in je geen duisternis wordt. Als het lichaam verlicht is en nergens ...

 


Reacties (9)


Mijn "vertaling" (en tegelijk zit daar de interpretatie in) is:

Als jullie datgene voortbrengen in jezelf wat jullie hebben, dan zal het jullie verlossen. Als jullie niet voortbrengen wat jullie in je hebben, dan zal het jullie doden.
Parallel hieraan is het licht niet onder de korenmaat zetten. Laten zien wie je bent, je talenten gebruiken.
Voor mij heeft het te maken met verwerkelijken wie je bent.
Het beeld dat ik hierbij heb is de baring/verlossing. Door te voorschijn te laten komen wie je bent word je geboren in nieuw leven, ben je dus gered, verlost.
Omgekeerd, wanneer je dat niet doet, betekent het je spirituele dood.


"Als je tevoorschijn brengt wat in je is
zal dat je redden.
Als je niet tevoorschijn brengt wat in je is,
zal het je doden."

Als hij die innerlijke weigering niet in acht neemt, als hij dus die innerlijke weigering negeert, zal hij daarmee zichzelf doden in spirituele zin.

Inderdaad Jan daar is een verschil.



Als je tevoorschijn brengt wat in je is
zal dat je redden.
Als je het mooiste in jezelf aan het woord laat gaan er ongekende deuren voor je open. Ootmoedig je weg gaan met een klop op de deur of je binnen mag. De ander gaat automatisch van je houden.

Als je niet tevoorschijn brengt wat in je is,
zal het je doden. Als je jezelf verstopt en niet deelt wat je ten diepste beweegt, dan kom je eenzaam te staan. Ook hier is het weer de gnostische dood, het vast lopen in jezelf.

Het gaat dus om je eigen levensgeluk.


Maak van je hart geen moordkuil.


Logion 70 doet me denken aan een 'passage uit lied van Huub Oosterhuis: 'Hij gaf aan blinden het gezicht, de nacht heeft Hij verdreven, gaf doden weer het leven. Waar Hij voorbijging werd het licht.
En ook aan Lucas 11, 34-36 'Is je oog goed, dan is je lichaam helemaal verlicht.... Zorg ervoor dat het licht in je geen duisternis wordt. Als het lichaam verlicht is en nergens duister, dan zal het helemaal verlicht zijn, alsof een lamp je met zijn schijnsel verlicht'.


Dank, Jan. Ik heb het bij parallellen gezet.


Prachtig. De lijfspreuk van Joseph Campbell schiet mij te binnen: Follow your Bliss.

"When you follow your bliss, and by bliss I mean the deep sense of being in it and doing what the push is out of your own existence, you follow that and doors will open where you would not have thought there were going to be doors, and where there wouldn't be a door for anybody else, and there's something about the integrity of a life, and the world moves in and helps."

youtu.be/2DhmQvLV9JQ


Gisteren besprak ik toevallig (?) hoe essentieel het is om als homo uit de kast te komen, en niet verstrikt te raken in een als sociaal wenselijk ervaren relatie met iemand van het andere geslacht. Dat kan een mens letterlijk en figuurlijk ziek maken. Voor mij heeft dit logion dan ook een hele specifieke betekenis.


Mooi dit bericht. Dank voor het delen.


 


Reageer

Alle velden zijn verplicht. Je moet een geldig e-mailadres invullen.
Je e-mailadres is niet zichtbaar op de site.
Om spam te voorkomen worden berichten met http:// geweigerd.


Naam:
E-mail:
Reactie: