De Geheime Woorden

Toelichting bij het Thomas Evangelie

Bram Moerland

Spring direct naar logion of naar het volgende logion »


Gerealiseerd inzicht

71

Jezus zei:
Ik zal dit huis omverwerpen
en niemand zal het weer kunnen opbouwen.

 

Het huis, dat is gnostische symboliek voor het innerlijk van de mens.
Wat voor waarden en normen heersen er in jouw huis? Die van een uiterlijke wereld, die van horen zeggen, die van een of ander machtig instituut dat meent de waarheid in pacht te hebben?

Die uiterlijke wereld in jou moet dan eerst afgebroken worden om plaats te maken voor iets anders. Maar dat andere was er eigenlijk al. Het is er altijd al geweest. Maar misschien wist je dat nog niet, of was je het vergeten. Het was alleen maar verscholen achter de waarden en normen van horen zeggen.

Maar als je dat verborgene in jezelf eenmaal heb ontbloot en hebt leren kennen, dan kan dat niet meer stuk, want het is de werkelijkheid in jezelf.
En als je die werkelijkheid in jezelf eenmaal hebt leren onderscheiden van de lege schijn, dan heeft die schijnwereld z'n greep voorgoed op je verloren.

Het loslaten van de lege schijn verandert je bewustzijn, en daarvan is geen terugkeer mogelijk. Dat wordt bedoeld met 'en niemand zal het weer kunnen opbouwen'. Geen enkel instituut, politiek of religieus, zal nog macht over je innerlijk huis kunnen uitoefenen als je eenmaal de lege schijn hebt doorzien voor wat het is: niets. Dat heet gerealiseerd inzicht. Het inzicht is realiteit geworden, niet alleen maar een willekeurige mening of een gedachte.

Deze betekenis vinden we ook terug in de tekst van Marcus 14:58:
We hebben hem horen zeggen: “Ik zal die door mensenhanden gemaakte tempel afbreken en in drie dagen een andere opbouwen die niet door mensenhanden gemaakt is.”
Drie is als symbool het getal van de heelheid, de heelheid van de mens die samenvalt met zichzelf.

Een prachtige tekst hierover uit het Evangelie van de Waarheid, uit de Nag Hammadi-geschriften:

Zolang onwetendheid
hen vervulde met angst en verwarring,
en hen onevenwichtig, onzeker
en verdeeld achterliet,
waren er vele illusies waardoor zij
werden achtervolgd,
en lege waandenkbeelden,
alsof zij in een diepe slaap verzonken waren,
het slachtoffer van akelige dromen.
(...)
Tot het moment dat zij,
die dit alles meemaken,
ontwaken.
Dan zien zij, die al deze verwarringen hebben meegemaakt,
plotseling: niets.
Want het was niets,
alleen maar waandenkbeelden.

Zo werpen zij de onwetendheid ver van zich af,
zoals zij de slaap van zich afschudden
die zij niet belangrijk achten,
evenmin als zij deze visioenen beschouwen
als werkelijkheid.
Maar zij laten hen achter,
als een nachtelijke droom.

Zo heeft ieder gehandeld alsof hij in slaap was,
gedurende de tijd dat hij onwetend was,
en zo staat hij weer op,
alsof hij ontwaakt.
Vreugde voor de mens die zichzelf ontdekt
en ontwaakt!




De vertaling en toelichting van Bram Moerland bij het Thomas-evangelie is ook uitgegeven in boekvorm. Je vindt de gegevens hier.

 


Parallellen

De parallellen zijn bedoeld voor nadere studie. Ze zijn zeker niet altijd in overeenstemming met het Thomas-evangelie. Want ook contrasten met bijvoorbeeld citaten uit de Bijbel zijn van belang voor het verstaan van de betekenis.
Ken je zelf een tekst die past bij dit logion? Het zou fijn zijn als je die hieronder wilde publiceren.



Bijbel

Matteüs 7:24-27
Wie deze woorden van mij hoort en ernaar handelt, kan vergeleken worden met een verstandig man, die zijn huis bouwde op een rots. Toen het begon te regenen en de bergstromen zwollen, en er stormen opstaken en het huis van alle kanten belaagd werd, stortte het niet in, want het was gefundeerd op een rots. En wie deze woorden van mij hoort en er niet naar handelt, kan vergeleken worden met een onnadenkend man, die zijn huis bouwde op zand. Toen het begon te regenen en de bergstromen zwollen, en er stormen opstaken en er van alle kanten op het huis werd ingebeukt, stortte het in, en er bleef alleen een ruïne over.’

Matteüs 26:59-68
De hogepriesters en het hele Sanhedrin probeerden een valse getuigenverklaring tegen Jezus te laten afleggen op grond waarvan ze hem ter dood zouden kunnen veroordelen, maar ze vonden er geen, hoewel zich vele valse getuigen meldden. Ten slotte meldden er zich twee die zeiden: ‘Die man heeft gezegd: “Ik kan de tempel van God afbreken en in drie dagen weer opbouwen.”’

Matteüs 27:39
39 De voorbijgangers keken hoofdschuddend toe en dreven de spot met hem: ‘Jij was toch de man die de tempel kon afbreken en in drie dagen weer opbouwen?

Marcus 14:55-60
De hogepriesters en het hele Sanhedrin probeerden iemand een getuigenverklaring tegen Jezus te laten afleggen op grond waarvan ze hem ter dood konden veroordelen, maar dat lukte hun niet; want hoewel veel mensen een valse verklaring aflegden, waren hun getuigenissen niet eensluidend. Toen kwamen er een paar met de volgende valse verklaring: ‘We hebben hem horen zeggen: “Ik zal die door mensenhanden gemaakte tempel afbreken en in drie dagen een andere opbouwen die niet door mensenhanden gemaakt is.”

Marcus 14:58
‘We hebben hem horen zeggen: “Ik zal die door mensenhanden gemaakte tempel afbreken en in drie dagen een andere opbouwen die niet door mensenhanden gemaakt is.”’

Marcus 15:29
De voorbijgangers keken hoofdschuddend toe en dreven de spot met hem: ‘Ach, kijk nu toch eens! Jij die de tempel afbreekt en in drie dagen weer opbouwt'

Handelingen 6:12-14
Ook het volk hitsten ze op, evenals de oudsten en de schriftgeleerden. Ten slotte namen ze Stefanus gevangen en brachten hem voor het Sanhedrin. Ze lieten valse getuigen komen, die verklaarden: ‘Deze man keert zich steeds weer tegen de tempel en de wet, 1want we hebben hem horen zeggen dat Jezus uit Nazaret de heilige plaats zal afbreken en de gebruiken die Mozes ons heeft overgeleverd zal veranderen.’


Nag Hammadi geschriften II 4.76.31-33

 


Reacties (8)

Je kunt je niet volledig ontwikkelen als je vast blijft zitten aan de buitenkant (materieel, ego, kijk mij nou, etcetera). Daar zul je eerst los van moeten komen en ook van de eisen die anderen aan je stellen, waarmee ze bepalen wie jij mag zijn. Loskomen van afhankelijkheid. Loskomen van een ander die jou de weg wijst in plaats van je eigen spirituele pad te volgen. Het gaat dus niet om buitenkant, maar om diepgang. En om geraakt worden in je ziel. Er zijn veel kerken met prachtige gebouwen, maar als mensen niet vanbinnen in hun ziel geraakt worden, zullen ze verder gaan zoeken.

Er is ook in deze zin wellicht ook enige verwantschap met Logion 80, waarin Jezus zei:
Wie de wereld kent,
heeft het lichaam ontdekt,
maar wie het lichaam heeft ontdekt
hem is de wereld niet waardig.



Ik kreeg dit logion vandaag in mijn mailbox en heb hem wel 3 keer gelezen.
Ik lees hem eigenlijk als een oproep tot overgave, dat niet mijn wil, maar uw wil zal geschieden.
We kunnen ons overal druk over maken, over relaties of onze gezondheid, en hier spelen dan allemaal overtuigingen en angsten dat er controle mogelijk is.


sorry, was eigenlijk nog niet klaar...
Dit wordt waarschijnlijk met de illusie, of met "het lijk" bedoeld, elke schijnzekerheid of filosofie waarin je je koesterde, wordt door een authentieke ervaring met de bron onderuitgehaald. Ik lees dit logion als een toest voor authenticiteit en diepte van het inzicht. Een gedragen worden door die andere dimensie en verbondenheid met de hele schepping in de vorm van een Weten waardoor je toevlucht niet meer zoekt in welk huis dan ook. Als een overstijgen aan ons ik bewustzijn naar een eenheid van alle bewustzijn.


We leven in deze huidige wereld van geld, materie is kennelijk belangrijk om ons egootje te strelen. Om te tonen hoe belangrijk we zijn.
Macht is de volgende valkuil.
Je ziet het om je heen en de kuddemens loopt er blind achteraan.
De dictators in de wereld, het zijn er velen, onderdrukken de vrije mens en belemmeren hun ontplooiing.
Zo gaat het in de politiek maar ook in religies.
Hoe zijn de calvinisten in het verleden door de kerkelijke dogma's geterroriseerd.
Niet doen wat wij zeggen? Dan....hellegang!
Het is dus van belang dat we ons onderbewuste naar boven halen.
En als het goed is dan kom je erachter dat daar alles aanwezig is dat bij jou past. Je bent meer geest dan een mens van vlees en bloed.
Zelf heb ik dat aan den lijve ondervonden
Ik ben opgegroeid in de orthodoxe leer.
Maar hoe belangrijk de evangelische boodschap
ook voor mij is, toch ben ik op zoek gegaan naar de innerlijke waarheid in mijzelf.
Alles wat mij werd verteld en......opgelegd, hoe ik de hogere heren moest navolgen,heb ik bij mijzelf getoetst. Voor mij waren de boodschappen heel anders.
Het is een lange innerlijke strijd geweest
Maar nu ik op oudere leeftijd ben gekomen, nog steeds onderzoekend, gravend en lezend in allerlei geschriften die door wijze leraren ons zijn overgeleverd heb ik de rust in mijzelf gevonden.
Ik heb alles in mij.
Er ligt een grote schat pp de bodem van mijn ziel en die heb ik stukje bij beetje naar boven gehaald.
Het is mijn waarheid, die ik als klein kind al wist, maar die door verplichte opgelegde wetten mij hebben ge noodzaakt om op zoek te gaan.
Als Jezus ons voorhoudy dat we ogen hebben maar niet zien en oren die niet horen.
Ziende zijt gij blind en horende zijt gij doof.
Dan laat Hij ons afdalen in de wereld van de geest.
In die wereld vinden we de weg die we moeten gaan.
Het is onze individuele weg.
Daarin vind je vrede en alle begrip die voor jou belangrijk is.
Het is een eenzame weg die maar door weinig mensen wordt begrepen.
Je hebt dan de neiging om je op te sluiten in jezelf. Maar je zou zo graag willen dat die ander met je meegaat in jouw denken.Dat er een goede dialoog mogelijk is. En als de gelegenheid daar is, vertel dan jouw verhaal en breng jouw gedachten en beweegredenen onder de aandacht van de ander. In de hoop en verwachting dat de ander ook op zoek gaat naar de waarheid in zichzelf.
Gedachten zeggen iets over het verleden.
Je hebt ge-dacht.
Denken is een activiteit in het heden en naar de toekomst gericht.
Met die activiteit geef je invulling aan de weg die jij wilt volgen.
De weg gaat soms langs donkere paadjes en soms is hij kaarsrecht en wordt je blik verruimd wijds en licht.
Het verruimt je bewustwording en dat bewustzijn ligt in ons en in het universum.
We zijn allen universele wezens.
Maar alles zit diep in je eigen onderbewustzijn begraven dat zelfbewust kan worden.
En daar is diepgaand onderzoek voot nodig.
De buitenwereld is gericht op de zichtbare, .materiele werkelijkheid..
De innerlijke is van ongekende rijkdom die zich steeds verder uitbreidt.
Dan is er geen weg meer teruh.
Je leeft dan in vrijheid, die, hoe eenzaam soms ook, je doet beseffen dat er krachten in het universum zijn die je omgeven en leiden

Je bent op bedevaart en je weet en beseft dat de Allerhoogste je schaduw is aan je rechterhand die jouw ziel bewaart tot in alle eeuwigheid. (Ps.121).
Laat je dus niet overdonderen door wat de wereld je voorhoudt en laat zien.
Maar zoek te vrijheid in jezelf.
Die pakt niemand van je af.


Houdt de olielamp brandende.


Mooi omschreven Petronella!
En Bram dank voor wederom weer een mooie toevoeging aan dit logion.

Ik heb ongeneselijk ziek moeten worden om mezelf te kunnen vinden. Heb de christelijke gnostiek en de bij behorende geschriften en het prachtige Thomas evangelie met de uitleg van Bram pas ontdekt op mijn 50ste en was toen al 24/7 bedlegerig. Had dit innerlijk verlangen mij
ook bereikt als ik niet deze ziekte had gekregen? Ik denk het niet vrees ik.....maar ben o zo dankbaar dat ik dit grote cadeau heb ontvangen.
Soms zijn de pijnen ondragelijk en veel en dan lijkt het soms je spirituele zelf weer op te slokken.....en dat stemt dan verdrietig
maar zodra de lucht weer even klaart dan voel ik de innerlijke vonk weer ;-)
Soms denk ik wel eens waarom is het kwartje niet gevallen toen ik nog in het leven stond? maar het leven heeft me altijd te veel opgeslokt.... Nu ik elke dag met mezelf geconfronteerd word en mijn wereldje steeds kleiner geeft dat mij ruimte
om mijn ware ik te ontdekken en er te laten zijn......en voel dan een stroom van liefde in mij bloeien voor alles en iedereen iets moois wat met niets anders is te vergelijken.....Het stukje wat in ons alle is
geplant. Dus het menselijk lijden heeft toch
zijn functie..... al is het soms erg zwaar.
Je hebt lijden en ondragelijk lijden het lijden kan ik plaatsen maar als het ondragelijk word dan wil de vonk wel eens
even doven althans zo voelt dat dan op dat moment en dat voelt erg verlaten.......

Gelukkig zijn er momenten van verlichting en draaggelijkheid en dan is het er weer en wat voelt dat dan fijn....

Mijn huis is omver geworpen door een ongeneselijke ziekte maar heb er leven
voor terug gekregen!


Sorry voor het ontbreken van leestekens.
Cognitief ben ik erg achteruit gegaan met
de taal.......
Dank voor al jullie bijdrages aan deze prachtige site.
Ik geniet er elke dag van! Vaak lukt het niet om een boek vast te houden, en wat ben ik dan blij met deze site!
Bram ik hoop dat je nog een poos bij ons mag blijven.


Wim, uw getuigenis is zo herkenbaar. Ik wens je veel troost in de donkere dagen en lieve mensen om je heen.


Dank je wel lieve Gerda,dat wens ik jou ook!!!


 


Reageer

Alle velden zijn verplicht. Je moet een geldig e-mailadres invullen.
Je e-mailadres is niet zichtbaar op de site.
Om spam te voorkomen worden berichten met http:// geweigerd.


Naam:
E-mail:
Reactie: