De Geheime Woorden

Toelichting bij het Thomas Evangelie

Bram Moerland

Spring direct naar logion of naar het volgende logion »


Het doorbreken van de afgescheidenheid

98

Jezus zei:
Het koninkrijk van de vader is als een zekere man
die een machtig iemand wilde doden.
In zijn eigen huis trok hij zijn zwaard
en stak het in de lemen muur om te onderzoeken
of zijn hand sterk genoeg was
om door de muur heen te steken.
Toen doodde hij de sterke man.

 

We leven niet alleen op de wereld. We moeten de wereld delen met vele anderen. En reeds als jong kind wordt van ons verlangd dat we ons aanpassen aan onze opvoeders.
Er is niets tegen dat we ons leren aanpassen aan onze sociale omgeving. Het is op zich een noodzakelijke vaardigheid.
Dat aanpassen gaat echter gepaard met de vorming van onze sociale identiteit: wie zijn we als onderdeel van onze leefgemeenschap. We ontwikkelen al opgroeiende een beeld van onszelf, opgebouwd uit onze eigen ervaringen en het commentaar van onze medemensen.
Al opgroeiende leer je ‘ik’ zeggen tegen die sociale identiteit. We denken dat we dat beeld zijn. Maar dat kon wel eens een vergissing zijn.
Het probleem is namelijk dat die sociale identiteit niet altijd samenvalt met het ware zelf. Door je te identificeren met een wezensvreemd zelfbeeld kun je afgesneden raken van de innerlijke ervaring van het ware zelf.
Het is dus niet verkeerd om een sociale identiteit op te bouwen. Dat kan gewoon niet anders. Problemen ontstaan alleen als we onszelf volledig met die sociale identiteit vereenzelvigen en daardoor de innerlijke relatie met de Bron in onszelf kwijtraken.

Proces van ontkenning
Met het aanpassingsproces aan de sociale omgeving vanaf onze kinderjaren kan een proces van ontkenning plaatsvinden van ons ware zelf.
We willen graag zijn zoals onze omgeving dat van ons verlangt. En dat houdt onvermijdelijk in dat we voor een kleiner of groter deel niet durven zijn zoals onze aanleg is.
In dat aanpassingsproces gaan we daarom dikwijls een deel van onszelf verstoppen, omdat we zo graag aan de verlangens van onze omgeving willen beantwoorden. We kunnen zelfs van een deel van onszelf gaan ontkennen dat het bestaat. We vergeten dat deel van onszelf gewoon. En zo kunnen we terechtkomen in een staat van niet-weten van onszelf. Ons ware zelf raakt verborgen achter een ondoordringbaar masker, het masker van onze sociale identi-teit.
Dat wat je van nature bent, je ware aard, dat is het zelf. Bij veel mensen, en misschien wel bij iedereen, raakt tijdens de opvoeding het masker van de sociale identiteit afgesneden van het zelf; er treedt tussen deze twee een gehele of gedeeltelijke vervreemding op.

Achter masker zelf herkenbaar, transparant
De werkelijk grote toneelspelers zijn altijd in hun toneelrol herkenbaar zijn. Het zijn grote persoonlijkheden, en juist daarom kunnen ze een perfecte toneelspeler zijn. Met hun persoon-lijkheid geven ze de glans van het leven aan hun rol.
Zo zou ook de relatie kunnen zijn tussen het sociale identiteit en het zelf. Het zelf is de diepe laag in je persoonlijkheid die jou maakt tot wat je bent. Je masker is de sociale rol die je af-hankelijk van de omstandigheden speelt, en waar je ook mee speelt. Elk merns speelt in zijn leven vele rollen. En in elk van de rollen kan je ware zelf herkenbaar zijn zijn. Dan is het ware zelf daarachter herkenbaar.

Lemen muur
Dit logion gaat over de confrontatie met de siciale identieit als dat een ondoordringbaar mas-ker is geworden waarachter je ware zelf onkenbaar is geworden. Dan is het ‘een machtig ie-mand, ‘ en die moet gedood worden.
Dat is niet makkelijk. Dan moet je ‘in je eigen huis’, het zwaard des onderscheids trekken. De lemen muur is het symbool van de afgescheidenheid van het valse zelf en het ware zelf. Door die muur moet je het zwaard des onderscheids steken om de rol die je in het sociale leven inneemt weer te verbinden met het zelf.
Let wel: de muur hoeft niet weg. De muur moet doorboord worden.


De vertaling en toelichting van Bram Moerland bij het Thomas-evangelie is ook uitgegeven in boekvorm. Wil je dat boek bestellen? Je vindt de gegevens hier.


 


Parallellen

De parallellen zijn bedoeld voor nadere studie. Ze zijn zeker niet altijd in overeenstemming met het Thomas-evangelie. Want ook contrasten met bijvoorbeeld citaten uit de Bijbel zijn van belang voor het verstaan van de betekenis.
Ken je zelf een tekst die past bij dit logion? Het zou fijn zijn als je die hieronder wilde publiceren.



U vindt hier alle logions uit het Thomas evangelie over het koninkrijk.

Lucas 14:31-33
31 En welke koning die erop uittrekt om met een andere koning oorlog te voeren, zal niet eerst bij zichzelf te rade gaan of hij wel met tienduizend man kan optrekken tegen iemand die met twintigduizend man tegen hem oprukt? 32 Als hij dat niet kan, stuurt hij eerst, wanneer de troepen nog ver van elkaar verwijderd zijn, een gezant om naar de voorwaarden voor vrede te vragen. 33 Zo geldt ook voor jullie: wie geen afstand doet van al zijn bezittingen, kan mijn leerling niet zijn.

Genesis4:7
Handel je goed, dan kun je toch iedereen recht in de ogen kijken? Handel je slecht, dan ligt de zonde op de loer, begerig om jou in haar greep te krijgen; maar jij moet sterker zijn dan zij.’

 


Reacties (3)

Bedankt, Bram, voor je uitgebreide uitleg, die heel wat vragen beantwoordt voor mij.
Niet alleen esoterische stromingen willen het ego doden, er zijn ook ouders die dit eruit proberen te rammen.
Daar mag je dan mee verder, en na 40 jaar +/-
lees ik dit.
Fijn is dat.
Ik begrijp nu ook de echte diepe betekenins van naastenliefde, en van het "Hebt uw vijanden lief".
En waarom je dus toch die diepe tragiek ervaart, medelijden met iemand als Saddam Hoessein aan de galg, zoals mensen van een oudere generatie soms ook met de kampbeulen.
Er zijn helemaal geen vijanden.
(Maar dat wist ik al...)


prachtig deze uitleg,
heb ik precies nodig, mijn schaduw van ontkenning door seksueel misbruik van een pater, kan ik zo langzaamaan echt erkennen en omarmen. De positieve kant van mijn zijn als kind mag ik weer zien en ervaren.
inzicht, nog meer zelf kennis,
ongelooflijk zoveel kracht
hier kan geen therapeut psycholoog tegenop



Verlangens moet je niet wegdrukken. Kijk als voorbeeld maar naar de katholieke kerk waar verlangens zijn weggedrukt door het celibaat. Het verlangen steekt dan als schaduw opnieuw de kop op. In dit geval kan dat zijn door kindermisbruik. Het is bij verlangens net als bij andere emoties. Je moet ze accepteren en ermee omgaan. Zodat je tegen je emoties kunt zeggen: ‘Nu even niet’. Dan zijn de emoties niet jou de baas, maar ben jij de emoties de baas. Dan staan emoties niet langer jouw geluk (= koninkrijk) in de weg. Je moet er dus mee leren omgaan (=onderzoeken of je sterk genoeg bent) en daarna tegen je emoties opkomen.


 


Reageer

Alle velden zijn verplicht. Je moet een geldig e-mailadres invullen.
Je e-mailadres is niet zichtbaar op de site.
Om spam te voorkomen worden berichten met http:// geweigerd.


Naam:
E-mail:
Reactie: